Вродена дисплазија на колкот кај бебиња – рана дијагноза и ортопедски третман
2 May 2018

Dysplasio coxae congenita

Развојна дисплазија на колкот

Развојната дисплазија на колкот претставува неправилен развој на зглобот на колкот, со нарушено окоскување и оформување на ацетабулумот (зглобната чашка).
Конгениталното (вродено) исчашување на колкот означува изместување на главата на бутната коска од нејзината нормална централна позиција во ацетабулумот.

Причини

Не постои една единствена причина за појава на оваа состојба.
Етиологијата е мултифакторијална, со влијание на:

  • генетски фактори

  • механички фактори во текот на бременоста

  • хормонални влијанија

Почесто се јавува кај:

  • првородени деца

  • женски новороденчиња

  • карлична презентација при породување

  • олигохидроамнион (намалена плодова вода)

  • присутна лабавост на зглобови или други вродени ортопедски аномалии

  • позитивна фамилијарна анамнеза за дисплазија или рани дегенеративни промени на колкот

Дијагноза

Анамнеза

Се анализираат фамилијарните податоци, текот на бременоста, презентацијата при породување и редоследот на раѓање.

Клинички преглед

Се проценуваат:

  • асиметрија на кожни набори на натколениците

  • евентуална разлика во должина на долните екстремитети

  • обем и ограничување на движења во колкот

  • ограничена абдукција на колковите

  • Ортолани знак (репонибилно исчашување кај новороденчиња)

  • Барлоу знак (луксабилен колк)

Овие маневри ги изведува исклучиво ортопед.

ЕХО и рендген дијагностика

  • Ултразвучен преглед на колкови (метод по Граф) – овозможува рано и сигурно откривање.

  • Се препорачува скрининг најдоцна до 1–2 месечна возраст.

  • Контролен преглед обично се прави околу 6-месечна возраст.

  • Рендген дијагностика има поголема улога по 9–12 месечна возраст, кога коскените структури се појасно видливи.

Терапија

Превентивни мерки

  • широко повивање на новороденчето

  • вежби за абдукција на колковите при секое преслекување

Конзервативен третман

Секогаш е прв избор, и вклучува:

  • ортопедски помагала (на пр. Павликови ременчиња)

  • затворена редукција на исчашувањето

  • тракција на долни екстремитети

  • гипсена имобилизација за одржување на репозицијата

Третманот е долготраен, но раното започнување значително го зголемува успехот.

Оперативен третман

Се применува кога:

  • конзервативниот третман е неуспешен

  • дијагнозата е поставена по 2-годишна возраст

Вклучува:

  • отворена редукција на колкот

  • корективни операции на бутната коска или ацетабулумот

  • постоперативна имобилизација неколку месеци

Компликации

Најсериозна компликација е аваскуларна некроза на главата на бутната коска, што може да доведе до рани дегенеративни промени на колкот.

Важни препораки

  • ортопедски преглед и ЕХО на колкови до 1–2 месечна возраст

  • едукација на родителите за широко повивање и вежби

  • контролен ортопедски и ЕХО преглед околу 6-месечна возраст

*Текстот има информативен карактер и не претставува замена за професионален медицински преглед, дијагноза или третман.